Son Düzenleme : 23 Ocak 2013 - Çarşamba

Ana Sayfa »  » Elektron Dizilişleri

Elektron Dizilişleri

Eklenme Tarihi : 23 Ocak 2013 - Çarşamba

Elektron Dizilişleri
Elektronların orbitalleri doldurmasında belirli kurallar vardır. Bunlar şöyle
özetlenebilir:

Elektronlar öncelikle enerjisi en az olan orbitali doldurur. Bir orbitalin enerjisi çekirdeğe yaklaştıkça azalır. Aynı temel enerji düzeyindeki orbitallerin enerjileri arasındaki ilişki s < p < d < f şeklindedir. Buna göre enerjisi en az olan orbital 1s dir.

Bir orbital en fazla iki elektron taşıyabilir. Bir orbitaldeki iki elektronun dönme yönleri zıttır. bu ilkeyePauli dışlama ilkesi denir. Elektronların bu şekilde dönmeleri, oluşturdukları manyetik alan yönlerinin zıt olmasını sağlar. Bu şekilde elektronlar sanki zıt kutupları yan yana getirilmiş iki mıknatıs gibi birbirini çeker.

Şu anda uygulanan en düşük enerjiden en yükseğe doğru elektronların sıralanışı,

1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d10 4p6 5s2 4d10 5p6 6s2 4f14 5d10 6p6 şeklinde devam eder.

Bir orbital ve içindeki elektronlar, bir çember ve içine çizilen çapraz çizgi veya oklarla gösterilir.

1H: 1s1

2He: 1s2

5B: 1s2 2s2 2p1

Aynı temel enerji düzeyindeki eş enerjili orbitallere elektronlar önce teker teker girer. Tüm orbitaller yarı dolu hale geldikten sonra orbitaller tam dolu hale geçmeye başlar. Bu kurala Hund (Hunt) kuralı denir.

6C: 1s2 2s2 2p2

8O: 1s2 2s2 2p4

10Ne: 1s2 2s2 2p6

Bir atomdaki orbitallerin tümünün tam dolu veya bazılarının tam dolu diğerlerinin yarı dolu olması hâline küresel simetrik elektron dizilişi denir. Elektron dizilişi s1, s2, p3, p6, d5, d10, f7, f14 ile biten atomlar küresel simetrik elektron dağılımına sahiptir. Bu tür atomlar, diğerlerine göre daha düşük enerjili olup daha kararlı yapıdadır.

Küresel simetri nedeniyle elektron dizilişlerinde aşağıdaki değişmeler olur.

ns2 (n-1) d4 yerine ns1 (n-1) d5

ns2 (n-1) d9 yerine ns1 (n-1) d10

Örneğin 24Cr’un elektron dizilişi: 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d4 şeklinde değil, 1s2 2s2 2p6 3s23p6 4s1 3d5 şeklindedir.

Aynı durum 29Cu’da da vardır. 29Cu’nun gerçek elektron dizilişi ise,

29Cu: 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s1 3d10 şeklinde yazılır.

Bu değişmeler yalnız ns ve (n-1)d orbitalleri arasında olur. Diğerlerinde bu tür değişme yoktur.

Elektron Dizilişlerinin Kısa Yazılışı

Atomların elektron dizilişleri soy gaz olarak bilinen ve elektron dizilişleri s2 p6 ile biten elementlerden yararlanılarak kısaltılabilir. Örneğin;

10Ne : 1s2 2s2 2p6,

11Na : 1s2 2s2 2p6 3s1‘dir.

Na’un ilk 10 elektronunun dizilişi Ne’daki gibidir. Bu nedenle Na’un elektron dizilişi;

11Na : [Ne] 3s1

şeklinde kısaltılabilir.

Uyarılmış Atomların Elektron Dizilişi

Uyarılmış atomların elektronlarından bazıları temel hal enerji düzeyinden daha yüksek enerji düzeylerine atlamış durumdadır.

11Na : 1s2 2s2 2p6 3s1 (temel hâl)

11Na : 1s2 2s2 2p6 3p1 (uyarılmış hâl)

Değerlik Elektronları

Bir atomda iç enerji düzeylerindeki elektronlar atom çekirdeğine daha yakın olduklarından atoma daha sıkı bağlıdır. Ancak en dış enerji düzeyindeki elektronlar atoma daha gevşek bağlıdır. Elementlerin tepkimeye girerken aldıkları, verdikleri veya ortaklaşa kullandıkları elektronlar, atomun en dış katmanındaki bu gevşek bağlı elektronlardır. Elementlerin kimyasal özelliklerini belirleyen bu elektronlara değerlik elektronları denir. Değerlik elektron sayıları aynı olan elementlerin kimyasal özellikleri benzerdir.

İyonların Elektron Dizilişi

Negatif yüklü bir iyonun elektron dizilişlerinde iyonun sahip olduğu toplam elektronlar en düşük enerjili orbitalden başlanarak orbitallere yazılır.

Nötr azotun elektron dizilişi: 7N: 1s2 2s2 3p3‘tür.

N-3 iyonunun elektron dizilişi: 7N-3: 1s2 2s2 2p6‘dır.

Pozitif yüklü bir iyonun elektron dizilişlerinde, önce atomun nötr haldeki elektron dizilişi yazılır. Sonra yüksek enerjili orbitallerden başlanarak yük sayısı kadar elektron orbitallerden çıkarılır.

17Cl : 1s2 2s2 2p6 3s2 3p5

17Cl+5 : 1s2 2s2 2p6 3s2

Geçiş elementlerinde, önce en yüksek enerji düzeyindeki s orbitallerinden, sonra da bir alt enerji düzeyindeki d orbitallerinden elektronlar koparılır.

26Fe : 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d6

26Fe+2 : [18Ar] 3d6

Yazar: Şeniz AVCI

Yorum Yap
Adınız Soyadınız:
Mesajınız:

En Çok Okunanlar

  • Periyodik Cetvel
    Merhaba arkadaşlar bugünkü konumuz periyodik tablo.Peridoik tablo Dmitri Mendeleev tarafından 1867 yılında hazırlanmıştır. Günümüzde kullandığımız tablo, yeni elementlerin de yerleştirilebilmesine olanak tanıyan Mendeleev’in periyodik tablosudur. Periyodik...
  • LAİKLİK İlkesi ve Tanıtımı
    “Kişi, toplum ve devlet yaşamına egemen olan kuralların tümünün akla ve bilimsel gerçeklere dayalı olması, bireylerin hiçbir baskı altında olmadan dinsel inanç ve ibadetlerinin gereğini yerine getirebilmesidir.” Laiklik ilkesinin esasları Laikliğin...
  • As Iowans prepared for recent floods o north face outlet store f raging river waters, I imagined Mo
    cheap new balance 574 Winter is fast approachingThe longer one looks good, the longer one will last as a model.[/p It’s not even about trying to get something for free.If you happen to still have the purchase receipt, include a photo of that as well as offer to include...
  • Atatürk’ün Kişilik Özellikleri!
    Atatürkün kişilik özellikleri tek bir flash halinde paylaşıma sunulmuştur. İyi Seyirler.. ataturkun kisilik ozellikleri from murat onal

Son Eklenen Yazılar

KPSS Önlisans Sona Erdi
reklam 300x250

En Çok Yorumlananlar